Ord om fjell

Foto: Liv Åshild Mathisen Vegard Vigerust les sitt eige dikt Still og kvit kom jule åt bygde. Sjogen ha' lava i liom og låg så onde'leg ljos i det myrke lendet. Ei ette ei vart lampun tende. Brått så var det som alle såg ei høgare meining i det som hende. Det kom eit bod over fjelle og skogje um større fred for menniskje-hogje. Still og kvit kom jule åt jorde. Klukkun ha ljoma med einstona klemt um evigheite oss venta lengje. Nå kom ho flugan på mjuke vengje, ailder va bygde så høgtidsstemt. Sjå stjernun skin over kvite engje. Og lydt og stilt over stugu og fjose syng det um fred onde' himilljoset. Kjelde: Evig unge Dovre, Dølaringen 1993

Merete Byrøygard les diktet. Foto: Mari Beate Kleiven Utdrag frå diktet " Over Sognefjeld " av Theodor Caspari, om Ludvig Holberg si reise over Sognefjellet som 11 - 12 åring "Hei! Skunde deg Ludvig! Fly, fly som en hind!" - skrek Tore og hyttet med hånden: "Sjå der, kor det griner bak Fanaråktind og driver med snø over fonnen! - Her var det han stupte, han Tjøstel fra Lom. Det korset der burte - du ser det? - Dit var det han nådde, da snøstormen kom. - Der sank han og orket ei mere. Dei fant han um våren. Ei halvtønne bygg låg gjømt bak ei mosegrå helle. Den vilde han frakte fem mil på sin rygg - til kone og barn over fjellet. - Men snøføiken isnet. Så frøs han ihjel på flyen, den fattige bonde -. Gud trøste og glede hans ærlige sjel og frelse hver mann fra det vonde!" - Men gutten blev taus og alvorlig med ett, og tårene stod ham i øiet. - Så hvisket han: "Tore, nu er jeg så trett, og fjellene står der så høie. - ...

Lisbet Lid Venås les diktet sitt. Foto: Merete Byrøygard av Lisbet Lid Venås Du eig min hug, du ville vidd med urd og verhard lyng, med blom og bjørk kring myr og tjørn der solgangsvinden syng. Du fekk mi tru ein vinterdag så høg – med solbleik snø. Du fekk mi von ein seinhaust blå med gull og gråt om hø. Du fekk min draum ein lengtingsvår, min ungdoms brisingbrann. Eg elskar deg, du armodsgrå, du byrge, rike land! Kjelde:  Villgras , Fonna Forlag, 1959, s. 9

Janne Langaas les. Foto: Kjell Nyøygard. av Henrik Ibsen I dalen er der sommernatt med lange skyggers slør; i høyden går om bergvegg bratt en sjø for kveldens bør: der velter skyens bølger grå, og intet syn når opp til jøklen, som i dagen lå og vidt utover bygden så, med solgull om sin topp. Men over tåkebølgers brann, i glans av gull og rav, der høyner seg et fredlyst land, lik øflokk spredt i hav. Den store fjellfugl seiler slik som skibet videst ud, mens tinders rad bak jøkelflik står, hærkledd trollefylking lik, og truer vest mot Gud. Dog se, der borte sel og kve i slør av fonnens brem! Der blåner fjell, der glitrer sne omkring det stille hjem. Det er en verden for seg selv, og folket er som den,- fra bygden skilt ved ur og elv, det har et større himmelhvelv, og bedre sol til venn. Se seterjenten lydløs stå i glød og skygger svøpt. Den alvors-alv hun stirrer på, har intet ordlag døpt. Hun vet ei selv hvor langt han vil, så litt hun vet ha...

av Arne Garborg John Nyutstumo les . Foto: Wenche Kroken Nei sjå kor det blånar her! No må me roe oss, kyra! Å nei, slike fine bær, og dei som det berre kryr a'! Nei, maken eg hev kje s é t! Sùmt godt her er då til fjells. No vil eg eta meg mett; her vil me vera til kvelds! Å nam-nam, så søtt og godt! Ja, når det slik seg lagar!- Og allestad blått i blått! Her hev eg for mange dagar. Slik smak so frisk og so fin! Eg er som på kongens slott. D'er plent som den beste vin; å nam-nam, so søtt og godt! Dette er eit par vers frå Blåbær-lid   Kjelde: Haugtussa, Aschehoug & Co, 1995

Bjørn Sigurd Glorvigen les diktet. Foto: Sigrun Eide av Georg Sauerwein (Dr. G. J. J. Sauerwein) Kryt're kjøm atende: Høyr, fraa høg'ste Lænde Lokka Gjenta døm. Sjaa, kor langt fraa Li'om, Ku aa Ka l v mæ Kvigjom, Sjaa, kor smaatt døm kjøm! Jau, døm æ saa kjei'e, Gjenta snart fæ Greie, Kvar ei finn sitt Stell: Gjenta stelle aa smile, Kue fæ da kvile – Stille Sondagskvell! La' os innat vende: Over vi'e Lænde Skin dæ ljost aa gjillt. Sje i nnu i n kjøm som Gjæste, Maanin midt i Fæste Helsa døm saa mildt! La' dæ b l i dæ saamaa, At os og fæ komaa Høgt i Himilsbu, At os og b l i Gjæste Ogo Himilsfæste, E' saa ve l  som du! Kjelde:  Frie Viso ifraa Viggu i n sungje i Nørdre-Gudbrandsdalsk Dølamaal , Alb. Cammermeyer, 1885, s. 30 lænde : fjellvidde sje i nnu i n : stjernene fæste : himmelkvelven ogo : over

Merete Byrøygard les . Foto Merete Byrøygard. av Theodor Caspari Reinblom, fjellets yngste datter, smyger seg til gubben inn, drysser over ham din latter, kysser ømt hans harde kinn! Grus og stein for kveens svær, venneløs i vind og vær. - Reinblom, reinblom over dale, fattigbarn i fyrstesale, kongedatter, lys og skjær! - Reinblom, du den gamles glede, leker ved hans kongestol, ser på veden dypt der nede, strekker deg og slikker sol. - Alltid nøysom, aldri nei, alltid glad og lett i vei. - Reinblom, reinblom, reinblom lille. Om jeg kunde, som jeg vilde, - likne deg, ja likne deg! - Kjelde: Dikte i utvalg, Ernst G. Mortensens, 1945, s. 106